Udostępnianie danych pacjenta członkom jego rodziny

Stosownie do brzmienia § 52 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2006 r. w sprawie rodzajów dokumentacji medycznej w zakładach opieki zdrowotnej oraz sposobu jej przetwarzania[1], dokumentacja udostępniana jest podmiotom i organom uprawnionym na podstawie odrębnych przepisów, a w razie śmierci pacjenta – osobie przez niego upoważnionej do uzyskiwania dokumentacji w przypadku jego zgonu. Zgodnie z § 53 ust. 1 przedmiotowego rozporządzenia, dokumentacja medyczna jest udostępniana do wglądu w zakładzie opieki zdrowotnej lub poprzez sporządzenie jej wyciągów, odpisów lub kopii albo też poprzez wydanie oryginału za pokwitowaniem odbioru i z zastrzeżeniem zwrotu po wykorzystaniu, jeśli uprawniony organ lub podmiot żąda udostępnienia oryginałów tej dokumentacji[2]. Zakład opieki zdrowotnej powinien więc udostępnić dokumentację medyczną dotyczącą żony bądź męża, jeśli współmałżonek dysponuje stosownym upoważnieniem.

Z drugiej strony jednakże przyjmuje się w orzecznictwie[3], iż jest oczywiste, że do podstawowych obowiązków funkcjonariuszy publicznej (państwowej) służby zdrowia należy podejmowanie wszelkich działań dostępnych w świetle zdobyczy nauki w celu zapobiegania i przeciwdziałania zagrożeniom epidemiologicznym[4]. W związku z tym, szpital ma obowiązek szczegółowego powiadomienia pacjenta i członków jego najbliższej rodziny o konsekwencjach nosicielstwa wirusa choroby zakaźnej stwierdzonej u pacjenta[5]. Obowiązek takiego powiadomienia ciąży na personelu szpitala niezależnie od tego czy wynika on z treści przepisów prawa stanowionego[6]. Nie ulega wątpliwości, że w zakresie tych obowiązków leży szczegółowe powiadomienie o konsekwencjach nosicielstwa wirusa choroby zakaźnej nie tylko pacjenta, ale też tych członków jego najbliższej rodziny, którzy w pierwszej kolejności narażeni są na zakażenie się z uwagi na codzienną, bezpośrednią styczność z nosicielem. Wynika jednoznacznie, że jedną z podstawowych dróg rozprzestrzeniania się wirusa choroby zakaźnej są kontakty małżeńskie, w tym szczególnie seksualne, oraz prowadzenie z nosicielem wspólnego gospodarstwa domowego[7]. Małżonkowie mają więc prawo wiedzieć o sobie więcej niż inne osoby, co wynika z samej istoty małżeństwa, praw i obowiązków małżonków. Dotyczy to w szczególności stanu zdrowia, czego nie powinni przed sobą ukrywać [8]. Zaniedbanie w wypełnieniu obowiązku powiadomienia o chorobie zakaźnej stanowi czyn niedozwolony w rozumieniu art. 415 i art. 417 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny[9] i prowadzi do odpowiedzialności zakładu opieki zdrowotnej (szpitala) za powstałą stąd szkodę[10].